
Σήμερα είναι Τρίτη 13 Ιανουαρίου 2026. Για τον περισσότερο δυτικό κόσμο, η σημερινή ημερομηνία είναι απλώς μια συνηθισμένη Τρίτη στις αρχές του νέου έτους. Για τους Έλληνες όμως, αλλά και για τους ισπανόφωνους λαούς, ο συνδυασμός αυτών των δύο στοιχείων —της ημέρας Τρίτης και του αριθμού 13— αποτελεί τον απόλυτο ορισμό της κακοτυχίας. Ενώ ο αγγλοσαξονικός κόσμος «τρέμει» την Π…
Σήμερα είναι Τρίτη 13 Ιανουαρίου 2026. Για τον περισσότερο δυτικό κόσμο, η σημερινή ημερομηνία είναι απλώς μια συνηθισμένη Τρίτη στις αρχές του νέου έτους. Για τους Έλληνες όμως, αλλά και για τους ισπανόφωνους λαούς, ο συνδυασμός αυτών των δύο στοιχείων —της ημέρας Τρίτης και του αριθμού 13— αποτελεί τον απόλυτο ορισμό της κακοτυχίας. Ενώ ο αγγλοσαξονικός κόσμος «τρέμει» την Παρασκευή και 13, στην Ελλάδα η Τρίτη είναι εκείνη που κρατά τα σκήπτρα της γρουσουζιάς.
Ποιες είναι όμως οι βαθιές ιστορικές, θρησκευτικές και αστρολογικές ρίζες αυτής της δεισιδαιμονίας; Και τελικά, ποια από τις δύο ημέρες είναι η «πρωταθλήτρια» της ατυχίας;
Η σκιά της ιστορίας: Η Άλωση της Πόλης
Η επικρατέστερη εξήγηση για τη «γρουσουζιά» της Τρίτης στην ελληνική παράδοση βρίσκεται στα βιβλία της Ιστορίας. Η Τρίτη 29 Μαΐου 1453 είναι η ημέρα που η Κωνσταντινούπολη έπεσε στα χέρια των Οθωμανών, σημαδεύοντας το τέλος της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και την αρχή τεσσάρων αιώνων σκλαβιάς. Αν και η ημερομηνία ήταν 29 και όχι 13, οι προληπτικοί παρατηρούν ότι το άθροισμα των ψηφίων του έτους 1453 ισούται με 13.
Ωστόσο, υπάρχει και μια άλλη, πιο άμεση ιστορική σύμπτωση: Η πρώτη Άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Σταυροφόρους το 1204 συνέβη πράγματι ημέρα Τρίτη και 13 Απριλίου. Αυτά τα δύο κορυφαία αρνητικά γεγονότα για τον ελληνισμό ήταν αρκετά για να καθιερώσουν την Τρίτη ως μια ημέρα «αποφράδα», μια ημέρα δηλαδή που τίποτα καλό δεν μπορεί να συμβεί.
Πέρα από την ιστορία, η αστρολογία δίνει τη δική της ερμηνεία. Η Τρίτη (Tuesday στα αγγλικά από τον θεό Tiw, αλλά Martes στα ισπανικά από τον Mars) είναι η ημέρα του Άρη, του θεού του πολέμου. Στην ελληνική λαϊκή παράδοση, ο Άρης συνδέεται με τη βία, τις συγκρούσεις και το αίμα. Μάλιστα, πιστεύεται ότι κατά τη διάρκεια της Τρίτης υπάρχει μια συγκεκριμένη «κακιά ώρα» όπου ο Άρης συναντάται με τον Κρόνο, τον πλανήτη των περιορισμών και των δυσκολιών, καθιστώντας κάθε νέο ξεκίνημα καταδικασμένο σε αποτυχία.
Για να κατανοήσουμε γιατί το 13 θεωρείται γρουσούζικο, πρέπει πρώτα να κοιτάξουμε το 12. Το 12 θεωρείται ο αριθμός της απόλυτης αρμονίας και πληρότητας:
- 12 οι Θεοί του Ολύμπου.
- 12 οι Άθλοι του Ηρακλή.
- 12 οι Μαθητές του Χριστού.
- 12 οι μήνες του έτους.
- 12 οι ώρες της ημέρας και 12 της νύχτας.
- 12 τα ζώδια.
Το 13 έρχεται να «εισβάλει» σε αυτή την τέλεια ισορροπία, αντιπροσωπεύοντας το άγνωστο, το χαοτικό και το μεταβατικό. Στη χριστιανική παράδοση, ο 13ος συνδαιτυμόνας του Μυστικού Δείπνου ήταν ο Ιούδας, ο οποίος πρόδωσε τον Ιησού. Επίσης, στο 13ο κεφάλαιο της Αποκάλυψης γίνεται αναφορά στον Αντίχριστο.
Αν ρωτήσετε έναν Αμερικανό ή έναν Βρετανό, θα σας πει ότι η Παρασκευή και 13 είναι η ημέρα που πρέπει να μείνει στο κρεβάτι του. Η δεισιδαιμονία της Παρασκευής έχει κυρίως δυτικές και θρησκευτικές ρίζες (η Σταύρωση του Χριστού έγινε Παρασκευή) και ενισχύθηκε παγκοσμίως από την ποπ κουλτούρα και τη γνωστή σειρά ταινιών τρόμου «Friday the 13th».
Στην Ελλάδα όμως, η Τρίτη και 13 παραμένει ο κυρίαρχος φόβος. Υπάρχει μάλιστα η λαϊκή ρήση: «Την Τρίτη μην παντρευτείς, μη σαλπάρεις και μη φύγεις από το σπίτι». Η λέξη «Τρίτη» από μόνη της φέρει αρνητικό φορτίο, καθώς συνδέεται με το ρητό «τρίτωσε το κακό», υπονοώντας ότι αν συμβούν δύο κακά, η Τρίτη (ως τρίτη ημέρα της εβδομάδας) θα φέρει και το τρίτο, οριστικό χτύπημα.
Οι επιστήμονες έχουν δώσει όνομα σε αυτόν τον φόβο: τρισκαιδεκαφοβία (triskaidekaphobia). Όταν μάλιστα ο φόβος επικεντρώνεται συγκεκριμένα στην Παρασκευή και 13, ονομάζεται paraskavedekatriaphobia. Αν και δεν υπάρχει αντίστοιχος σύνθετος όρος για την Τρίτη, η ψυχολογική επίδραση είναι η ίδια.
Πρόκειται για μια «αυτοεκπληρούμενη προφητεία». Όταν κάποιος πιστεύει ότι μια ημέρα είναι γρουσούζικη, το άγχος του αυξάνεται, η προσοχή του μειώνεται και είναι πολύ πιο πιθανό να κάνει κάποιο λάθος ή να του συμβεί ένα μικροατύχημα, το οποίο στη συνέχεια θα αποδώσει στη «μαύρη ημερομηνία».
Διαβάστε επίσης
Στην Ελλάδα του 2026, οι περισσότεροι από εμάς αντιμετωπίζουμε την Τρίτη και 13 με χιούμορ και σαρκασμό. Ωστόσο, η βαθιά ιστορική μνήμη της Άλωσης και οι αιώνες λαϊκής παράδοσης έχουν αφήσει το αποτύπωμά τους στο συλλογικό μας ασυνείδητο. Είτε το πιστεύετε είτε όχι, ίσως σήμερα να είστε λίγο πιο προσεκτικοί όταν κατεβαίνετε τις σκάλες ή όταν οδηγείτε.
Είναι τελικά πιο γρουσούζικη από την Παρασκευή και 13; Για έναν Έλληνα, η απάντηση είναι ναι. Η Παρασκευή είναι εισαγόμενη φοβία, η Τρίτη όμως είναι… δικό μας «προϊόν», ποτισμένο με ιστορία και παράδοση.
Δείτε και αυτά


